Posiadanie prawidłowego ciśnienia krwi jest niezwykle ważną sprawą. Jeśli jest ono w normie, wówczas organizm jest zdrowy, nie odczuwa się żadnych niepokojących objawów wynikających z nadciśnienia lub też niedociśnienia, które mogą również przeszkadzać w codziennym funkcjonowaniu, prowadząc nawet do bardziej zaawansowanych i trudnych w leczeniu chorób. Dzisiaj coraz więcej osób ma problemy z ciśnieniem krwi. Wynika to z wielu różnych czynników, między innymi ma na to wpływ nasze odżywianie, styl życia, także czynniki osobnicze, geny, które dziedziczy się po swoich przodkach. Warto wobec tego co jakiś czas w ramach profilaktyki mierzyć ciśnienie krwi, aby przekonać się czy wszystko jest w porządku. Przyjrzyjmy się zatem nieco bliżej temu, jak sprawdzić, czy ma się prawidłowe ciśnienie krwi, ponieważ tylko wtedy będzie można przekonać się o tym, czy jest się narażonym nadciśnienie czy niedociśnienie, a w następnej kolejności podjąć odpowiednie działania w celu wyregulowania ciśnienia.

Czym jest prawidłowe ciśnienie krwi?

Ciśnieniem tętniczym nazywa się nacisk, jaki wywierany jest przez krew na ściany tętnic, który powstaje w trakcie jej przepływania w całym organizmie. Jeśli dokonuje się wobec tego pomiaru ciśnienia tętniczego krwi, podaje się w celu jego określenia dwie wartości – ciśnienie tętnicze skurczowe i rozkurczowe. Ciśnienie to jest określane poprzez pomiary największych tętnic, czyli przykładowo tętnicy w ramieniu. Jest ono również wyższe niż ciśnienie krwi, które wywierane jest na ściany żył, gdzie przepływa krew bez tlenu.

Ciśnienie cały czas ulega przy tym zmianom, które związane są z daną sytuacją, wiekiem, stanem zdrowia. Według terminologii określa się tutaj czynniki długookresowe, czyli takie, jak wspomniany już wiek czy stan zdrowia, średniookresowe, czyli dana pora dnia, aktywność, stan psychiczny człowieka czy stosowane przez niego używki. Również wyróżnia się zmiany krótkookresowe, które dotyczą tych zachodzących w obrębie samego cyklu pracy serca.

Gdy serce pracuje, wówczas zachodzi seria rytmicznych skurczów i rozkurczów, które sprawiają, że krew bez przerwy krąży po organizmie. W momencie skurczu serca, kiedy wypychana jest z jego aorty największa ilość krwi, notuje się najwyższe ciśnienie, z kolei w chwili rozkurczu jest ono najniższe. Dlatego, aby określić, czy ma się nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie czy też prawidłowe ciśnienie krwi, należy mierzyć oba te parametry, a następnie porównać je ze sobą, żeby odczytać wynik i go zinterpretować.

Nadciśnienie tętnicze czy niedociśnienie – interpretacja wyników

Przyjmuje się, że w prawidłowe ciśnienie krwi u zdrowego człowieka wynosi od ok. 90 do 135 mmHg (zazwyczaj 110–130) dla pierwszego parametru, czyli ciśnienia tętniczego. W momencie rozkurczu, czyli dla ciśnienia rozkurczowego powinno ono wynosić ok. 50 do 90 mmHg (zazwyczaj 65–80).

Wobec tego wartości prawidłowego ciśnienia krwi określa się na około 120/80 mmHg, co jest uśrednieniem wyżej wspomnianych wyników, ale wiadomo, że nie dla każdego będzie to ciśnienie idealnie odzwierciedlające pracę jego organizmu, więc może mieć on nieco wyższe lub niższe ciśnienie, ale wcale nie będzie oznaczało to żadnych objawów nadciśnienia i nie trzeba będzie w celu jego zmiany podejmować leczenia.

Przyjmuje się, że maksymalne ciśnienie krwi nie powinno być wyższe niż 140/90 mmHg, dla osób chorujących na cukrzycę powinno wynosić ono średnio około 130/80 mmHg. Także warto zaznaczyć, że gdy pomiarów dokonuje się w domu, wówczas ciśnienie powinno być średnio nieco niższe od wspomnianego maksymalnego 140/90 mmHg, co związane jest z tak zwanym „efektem białego fartucha”, czyli podwyższeniem krwi w trakcie przebywania w gabinecie lekarskim.

Czy mam nadciśnienie tętnicze?

Dzisiaj najczęściej lekarze diagnozują u swoich pacjentów nadciśnienie tętnicze. Jest ono notowane wówczas, gdy oba parametry są wyższe od normy, czyli od wartości 140/90 mmHg, która uznawana jest za graniczną. W takim przypadku notowane jest już nadciśnienie tętnicze, ale jednocześnie trzeba pamiętać o tym, że nie przesądza o tym jednorazowy zabieg pomiaru, ponieważ dany wynik może być przekłamany z jakichś wymienionych wyżej powodów długoterminowych, średnioterminowych i krótkoterminowych. U każdego człowieka może zdarzyć się wobec tego dzień lub moment, kiedy ma on wyższe ciśnienie, nawet sam pomiar może je podwyższyć! Dlatego też aby sprawdzić, czy rzeczywiście ma się do czynienia z nadciśnieniem tętniczym, trzeba będzie dokonać serii pomiarów, w tym można zajmować się tym w domu, jeśli posiada się odpowiedni sprzęt, który potrafi szybko i wygodnie zmierzyć ciśnienie, robiąc to przy okazji dokładnie, dlatego ważnym jest wiedzieć jak mierzyć ciśnienie tętnicze. Dopiero wykonanie kilkunastu czy nawet kilkudziesięciu pomiarów w różnych porach dnia przez jakiś kres jest w stanie pokazać, czy ma się do czynienia z jakimiś nieprawidłowościami związanymi z ciśnieniem krwi.

Wyniki, które powinny zaniepokoić to:

Nadciśnienie krwi łagodne – 140-159/90-99 mmHg

Umiarkowane nadciśnienie tętnicze – 160-179/100-109 mmHg

Ciężkie nadciśnienie tętnicze – powyżej 180/110 mmHg

U osób, u których stwierdzono nadciśnienie tętnicze, konieczne jest dokonywanie regularnie pomiarów i ich zapisywanie. Oczywiście, trzeba też udać się do lekarza, aby mógł on przepisać odpowiednie tabletki na nadciśnienie oraz poinstruować pacjenta o tym, jak należy postępować przy takim schorzeniu, aby można było łatwiej kontrolować ciśnienie krwi. Pacjent dowie się zatem od lekarza, jak obniżyć ciśnienie tętnicze – będzie obejmowało to między innymi zmianę diety, zmianę swoich przyzwyczajeń, zaniechanie stosowania używek takich jak papierosy, również trzeba będzie pamiętać o tym, aby wybrać jakiś nieforsowny sport.

Jak sprawdzić, czy ma się prawidłowe ciśnienie krwi?

Ciśnienie tętnicze może być mierzone w gabinecie lekarskim, ale można również zaopatrzyć się w specjalne aparaty, którymi można samodzielnie sprawdzić, czy posiada się prawidłowe ciśnienie krwi. Nie jest to trudne, trzeba tylko zapoznać się z instrukcją użytkowania takiego urządzenia.

Trzeba pamiętać o tym, aby posiadać sprawy ciśnieniomierz, a także na około pół godziny przed dokonaniem pomiaru nie pić kawy, herbaty czy też nie palić tytoniu, ponieważ może to zaburzyć wynik. Trzeba się rozluźnić, spokojnie oddychać, nie wykonywać przed pomiarem i w jego trakcie jakichś forsownych ruchów, ponieważ one też mogą wpłynąć na prawidłowość wyniku. Jeśli zastanawiasz się nad tym, jak mierzyć nadciśnienie tętnicze, dokładnie przestudiuj ulotkę ciśnieniomierza lub też zwróć się o pomoc do lekarza lub pielęgniarki, którzy będą mogli poinstruować o tym, jak samodzielnie mierzyć ciśnienie.

Częste mierzenie ciśnienia krwi jest zatem ważną rzeczą. Dzięki niemu można dowiedzieć się, czy ma się prawidłowe ciśnienie krwi, a jeśli tak nie będzie, wówczas należy podjąć odpowiednie akcje, aby je unormować. Nieprawidłowości zdarzają się nie tylko u osób w starszym wieku, ale również jak najbardziej u tych młodych, dlatego też jeśli chcesz żyć zdrowo, mierz ciśnienie w domu lub w trakcie wizyty u lekarza co jakiś czas.